<p>Dijelu radnika Fabrike celuloze dovedeno u pitanje čak i pravo na zasluženu penziju</p>

Nedavno se navršilo 35 godina od kako se krenulo sa zatvaranjem Fabrike celuloze i papira u Beranama, a deset od kako je iz njenih prostorija nestala dokumentacija koja je pratila rad ovog nekada velikog privrednog giganta na sjeveru Crne Gore.

Međutim, ni do današnjih dana nema odgovora šta se desilo sa dokumentacijom koja se, između ostalog, ticala i angažmana hiljade radnika koji su, počevši od 1964. godine, pa nadalje radili u pogonima ove fabrike. Prilikom nestanka tako vrijedne dokumentacije odnesene su i platne liste koje služe za popunjavanje obrasca M4, prilikom odlaska radnika u penziju. Iako se radilo o ogromnoj količini papira koji se čuvao u nekoliko prostorija bivše upravne zgrade ove fabrike nadležni nijesu uspjeli da uđu u trag gdje su spisi završili, niti koje je učestvovao u njihovom otuđivanju. Odgovora na ovo pitanje nema iako su nadležni iz Opštine Berane još 2015. godine Upravi policije predočili ovaj slučaj.

– S obzirom na veliki značaj fabričke dokumentacije, koju građani svakodnevno potražuju u cilju ostvarivanja svojih prava u skladu sa Zakonom o penzijskom i invalidskom osuguranju, molimo vas da preduzmete neophodne mjere u cilju pronalaženja lica koja su protivpravno, bez odobrenja nadležnih u Opštini Berane organizovala i izvršila izmještanje dokumentacije iz bivše Fabrike celuloze i papira – navodi se u obavještenju koje Opština Berane tada dostavila beranskoj policiji.

Iz lokalne ponovo su potvrdili da još uvijek od nadležnih organa nijesu dobili nikakve informacije šta se sa desilo sa dokumentacijom.

– Slučaj nestanka fabričke dokumentacije smo prijavili policiji, ali još uvijek nijesmo dobili odgovor na pitanje ko je i gdje uklonio platne liste bivših radnika i ostale vrijedne papire – ponovili su iz lokalne uprave.

Bez dokumentacije ostalo oko 14.000 zaposlenih

Nestanak dokumentacije iz beranske fabrike prvi je prijavio knjigovođa Mikan Dabetić, koji je u poslednjih tridesetak godina bio radno angažovan da bivšim radnicima Fabrike celuloze i papira izdaje neophodne papire.

– Nevjerovatno je da se neko drzno da odnese tako vrijednu papirologiju koja je od izuzetnog značaja za bivše zaposlene iz tog preduzeća, tim prije kad se zna da je kroz Fabriku celuloze i papira za vrijeme njenog rada prošlo oko 14.000 radnika. Zato sam slučaj odmah prijavio nadležnim organima u nadi da će se preduzeti efikasne mjere kako bi se nestaloj dokumentaciji udarilo u trag, međutim, stičem utisak da je cijeli slučaj neko namjerno prikrio – kazao je Dabetić.

Poznato je da su u Opštini Berane u međuvremenu formirali komisiju koja je uspjela da spasi i arhivira samo neznatan dio dokumenata o kojima je riječ.

Iz policije su ranije navodili da su slučaj predočili Područnom organu za prekršaje i da je nakon toga, na osnovu Zakona o arhivskoj djelatnosti, radi daljeg postupanja predmet proslijeđen Državnom arhivu. Kazali su da je procedura u toku i da se preduzimaju određene mjere za rasvjetljavanje ovog slučaja.

Poznato je da je vlasnik bivše upravne zgrade Fabrike celuloze i papira postalo preduzeća D.O.O. ŠIK Polimlje. Iz tog preduzeća su ranije potvrdili da je arhivska građa uklonjena iz fabričkih prostorija i da im bliži podaci o tom slučaju nijesu poznati.

Bivši radnici koji potražuju neophodne papire tvrde da imaju saznanja da su određena lica svu dokumentaciju natovarila na kamion i odvezla u nepoznatom pravcu.

– Pouzdano znamo da su određena lica, iz njima znanih razloga, izuzela dokumentaciju iz upravne zgrade i natovarila na kamion. Postoji verzija da je ta dokumentacija kasnije završila na nekom od smetlišta, dok neki tvrde da je prodata otkupljivačima starog papira u Podgorici. Nažalost, nadleži nijesu uradila ništa da otkriju počinioce ovog gnusnog nedjela – navode bivši radnici.