ДАН - Prvi direktor nikšićke gimnazije - zaboravljen među grobovima, upamćen u istoriji

Groblja su prostori sa, možda, najgušćom koncentracijom istorije po kvadratnom metru. Tako i nikšićko groblje krije brojne priče o kojima rijetko razmišljamo dok njime prolazimo.

Kada koračamo grobljem, ne prolazimo samo kroz prostor bola i sjećanja, već i kroz slojeve vremena, iskustva i kulture. Samo oni koji pažljivo traže zaboravljeno mogu naići na grobno mjesto Mihaila Bukvića – čovjeka koji je ukazom kralja Nikole od 24. novembra 1913. godine postavljen za direktora niže državne Gimnazije u Nikšiću, osnovane upravo te godine.

Njegovo grobno mjesto danas je gotovo izbrisano iz pamćenja. Tek pažljivijim pogledom na ploču otkriva se skroman natpis: "Mihailo Bukvić, profesor, 1876-1917". Kao da je sjećanje na velike ljude vremenom izblijedjelo, ali priča o profesoru Bukviću ostaje ona koja zaslužuje da se iznova priča.

Prvi direktor nikšićke gimnazije - zaboravljen među grobovima, upamćen u istoriji

Mihailo Bukvić

privatna arhiva

Mihailo Bukvić rođen je 1876. godine u Gacku, u porodici Rista Bukvića i Ane, rođene Varoščić. Gimnaziju je završio u Sarajevu 1899. godine, a Filozofski fakultet u Gracu 1903. Po okončanju studija nije imao dilemu gdje će nastaviti svoj put.

Istoričar Predrag Vukić navodi da je Ministarstvo prosvjete i crkvenih djela Knjaževine Crne Gore 24. maja 1903. raspisalo konkurs za profesora klasične filologije u Cetinjskoj gimnaziji. Bukvić, koji je vladao klasičnim jezicima, kao i srpskim i njemačkim, prijavio se i već u junu iste godine bio preporučen za službu. Od oktobra 1903. do avgusta 1907. radio je u Cetinjskoj gimnaziji kao nastavnik i profesor, a istovremeno je predavao i u Djevojačkom institutu na Cetinju. Tu se 1906. godine i oženio Tomanom Stojanović.

Zahvaljujući izuzetnim sposobnostima i snažnoj intelektualnoj energiji, ukazom knjaza Nikole 1907. godine postavljen je za direktora i profesora Niže državne gimnazije u Podgorici. Istovremeno je bio i član Prosvjetnog savjeta Knjaževine, kasnije i Kraljevine Crne Gore.

Biste trojice velikih profesora preseljene u dvorište gimnazije

Stariji Nikšićani sjetiće se bista Nikole Keslera, Stojana Cerovića i Mihaila Bukvića, koje su stajale ispred dvroca kralja Nikole. Ljepšeg mjesta za trojicu velikih profesora čuvene nikšićke Gimnazije nije moglo biti, niti će biti. Nikada veza duha i obilježja, nije bila tako izravna, neposredna, neuhvatljiva, rečju čista, kao na tom mjestu. Njihove biste gledale su u dvorac u kojem se i ispisana najljepša i najslavnija slova nikšićke Gimnazije. Prije trideset godina Gimnazija "Stojan Cerović" dobila je novo zdanje i biste su tada preseljene ispred ove ustanove.

Tri biste ispred Gimnazije"Stojan Cerović"

foto: Boris Knežević, Dan

Nakon šest godina rada u Podgorici, Bukvić je 1913. godine postavljen za direktora novoosnovane Gimnazije u Nikšiću. Na toj dužnosti ostao je do maja 1916. godine, kada je rad škole prekinut odlukom austrougarskih okupacionih vlasti. Tokom iste godine bio je interniran u Karlštajn, gdje je proveo više od godinu dana.

Teško oboljevši, uz dozvolu vlasti vraćen je u Nikšić, gdje je preminuo 19. septembra 1917. godine, u 41. godini života. Pored značajnog doprinosa prosvjeti i kulturi, Bukvić je ostavio trag i u političkom životu – bio je narodni poslanik u periodu od 1909. do 1914. godine, kao i sekretar Skupštine.

Preuzmite našu aplikaciju