Prva akcija "Islamskog NATO-a": Pakistanski avioni bombardovali položaje Huta u Jemenu

Treća članica ovog saveza, Turska, još razmatra načine na koje može pomoći Rijadu. Eksplozije odjekuju u okolini saudijske prijestonice, dok se vode borbe za kontrolu nad uzvišenjima oko moreuza Bab el Mandeb. Hutima su u pomoć stigli borci Hezbolaha i Revolucionarne garde.

Najmanje 200 turskih vojnika i velika količina vojne opreme, uključujući protivvazdušne sisteme, raspoređeni su u Saudijskoj Arabiji u okviru dogovora koje je Ankara u avgustu sklopila sa Rijadom i Islamabadom.

- To je odbrambeni sporazum. Kada je neka od država napadnuta, mi ćemo pomoći. Ovo nije ofanzivni savez i Turska neće slati trupe u druge države kako bi izvodile napade van te teritorije - rekao je turski ministar vanjskih poslova Hakan Fidan.

Huti ulaze u rat

„Napad na jednu članicu predstavlja napad na sve“ suština je sporazuma koji su, simbolično u Meki, mjestu rođenja proroka Muhameda, u avgustu potpisali saudijski lider Mohamed bin Salman, pakistanski premijer Šahbaz Šarif i turski predsjednik Redžep Tajip Erdogan.

Prvo iskušenje „Islamskog NATO-a“

Nešto više od mjesec dana nakon formiranja „Islamskog NATO-a - jemenski Huti zasuli su projektilima i dronovima saudijske aerodrome i naftna postrojenja, u okviru ofanzive protiv vlade Jemena, koja je prije više od decenije protjerana iz Sane i premještena u Aden.

U trenutku napada jemenskih Huta u Saudijskoj Arabiji nalazilo se oko 8.000 pakistanskih vojnika, 16 borbenih aviona JF-17, koji su se proslavili u prošlogodišnjem ratu protiv Indije, kao i dronovi i kineski protivvazdušni sistemi HQ-9.

Dim iznad Rijada

Pakistanski avioni korišćeni su u napadima na Hute, potvrdio je pakistanski vojni zvaničnik za „Njujork tajms“. To bi predstavljalo potvrdu da je aktiviran sporazum iz Meke i da snage novog saveza aktivno učestvuju u ratu u Jemenu.

Islamabad: Nijesmo mi

Ministarstvo informisanja u Islamabadu nešto kasnije demantovalo je pisanje njujorškog dnevnika, navodeći da je ta vijest „izmišljena“.

Iako je prethodnih godina Pakistan nabavio veliku količinu vojne opreme iz Kine, ta država ostaje jedan od ključnih američkih saveznika. O tome svjedoči i činjenica da predsjednik SAD Donald Tramp komandanta oružanih snaga Pakistana naziva „omiljenim feldmaršalom“ i „velikim ratnikom“.

Vladine snage uzvraćaju udarac

Feldmaršal Asim Munir vješto je iskoristio trenutak nepažnje Indije, pa je, u nastojanju da se poslije kratkog rata prošle godine postigne mir između dvije zemlje, Trampa obasipao komplimentima i nazvao ga „mirotvorcem“.

Kao pomoć snagama jemenske vlade u Adenu upućeno je i nekoliko stotina boraca iz Sirije, koji su, uz obilatu pomoć Turske, početkom prošle godine zbacili sa vlasti režim Bašara el Asada.

Hezbolah, Revolucionarna garda, Iračani...

Ni Huti nijesu ostali bez pomoći. Tokom protekle sedmice na stranu „Božjih pomoćnika - odnosno Ansar Alaha, stiglo je nekoliko grupa boraca Hezbolaha iz Libana, pripadnika proiranskih milicija iz Iraka, kao i instruktora Revolucionarne garde.

Hezbolah ponovo ratuje

Haos u Jemenu počeo je sredinom septembra, kada je hutски „blickrig“ praktično zbrisao vladine snage sa obala Crvenog mora i omogućio Hutima da uspostave potpunu kontrolu nad moreuzom Bab el Mandeb.

Tokom prvih dana te akcije oboren je najmanje jedan saudijski borbeni avion F-15, čijim su krhotinama, vrijednim oko 100 miliona dolara, pripadnici Ansar Alaha slavodobitno paradirali.

Hutski napad uslijedio je svega nekoliko dana nakon što su iz Iraka ispaljeni projektili koji su teško oštetili saudijski naftovod, dug 1.200 kilometara, kojim se nafta transportuje do luke Janbu na obali Crvenog mora.

Prekid snabdijevanja trajao je do početka sedmice, kada su saudijski zvaničnici saopštili da naftovod konačno radi punim kapacitetom.

Hutski „blickrig“ izazvao uzbunu u Saudijskoj Arabiji

Takav razvoj događaja odmah je izazvao uzbunu u Saudijskoj Arabiji, koja je od Kine zatražila da utiče na Iran, a posredno i na Hute, kako bi zaustavili ofanzivu prije nego što dodatno destabilizuju ionako nestabilno tržište energenata na Bliskom istoku.

Groblje u Sani

Rojters javlja da je Kina, nakon apela iz Rijada, zatražila od Irana da obuzda Hute, kako bi se spriječilo da bliskoistočni sukob dodatno oteža trgovinu energentima, od koje kineska privreda u velikoj mjeri zavisi.

Diplomatski napori nijesu donijeli značajnije rezultate, pa je Saudijska Arabija vojno podržala vladu u Adenu i pokrenula kontraofanzivu, nakon koje su se Huti povukli iz najmanje jednog grada na obali Crvenog mora.

Bombardovani su i aerodrom u blizini luke Hodeida, kao i položaji Huta duž linije fronta. Huti su uzvratili napadima na aerodrom u Rijadu, nakon kojih je Rojters objavio da se iz jedne od letjelica uzdiže dim.

Iako su izgubili kontrolu nad djelovima teritorije koje su zauzeli prethodne sedmice, Huti su, čini se, ostvarili značajan napredak u oblasti Taiz i opkolili istoimeni grad, koji predstavlja ključnu stratešku tačku na putu prema Adenu.

Broj žrtava već se mjeri hiljadama, dok je od nasilja pobjeglo oko 200.000 stanovnika ovog dijela Jemena, zemlje koja već godinama važi za jednu od najsiromašnijih na svijetu.

Jemen je vjekovima bio poznat kao Arabia Felix, odnosno „Srećna Arabija - zbog razvijene trgovine i kulture koje su obilježile ovaj dio Bliskog istoka.