Institucije bez strategije za suzbijanje vršnjačkog nasilja

Državna revizorska institucija (DRI) je u završnoj fazi sprovođenja revizije uspješnosti suzbijanja vršnjačkog nasilja u Crnoj Gori, a preliminarni nalazi pokazuju da izostaje strateško planiranje za rješavanje ovog problema, iako je u posmatranom periodu zabilježen značajan broj incidenata.

To je "Danu" saopšteno iz DRI, gdje je u toku sagledavanje mjera i aktivnosti koje su nadležne institucije preduzele u skladu sa Programom za suzbijanje vršnjačkog nasilja i vandalizma u obrazovno-vaspitnim ustanovama sa akcionim planom 2019–2021, Setom mjera za prevenciju, suzbijanje i djelovanje Vlade Crne Gore u slučajevima nasilja među djecom, adolescentima i mladima 2023. i Analizom stanja i predlogom mjera za suzbijanje nasilja i vandalizma u školama 2024.

Iz DRI ukazuju da učenici koji trpe nasilje imaju lošije akademske rezultate, veću stopu odsustva i mentalne probleme.

– Borba protiv vršnjačkog nasilja direktno doprinosi stvaranju okruženja pogodnog za učenje. Razna istraživanja koja su sprovedena u našoj zemlji i zvanični izvještaji institucija koje mogu uticati na smanjenje i prevenciju vršnjačkog nasilja konstatovali su da se ovaj problem godinama usložnjava i da postoje brojne manjkavosti postupaka za rješavanje ovog problema. Takođe, statistički podaci, objave u medijima od strane relevantnih institucija, ukazuju da postoji značajan problem u ovoj oblasti – konstatuje DRI.

Cilj revizije je da ocijeni efikasnost i djelotvornost mjera i aktivnosti preduzetih na suzbijanju vršnjačkog nasilja, identifikuje ključne nedostatke u sistemskom odgovoru i predloži preporuke za unapređenje za naredni period. Revizijom je ovuhvaćen period od januara 2017. do marta 2025. Rukovodilac Kolegijum za predmetnu reviziju uspjeha je senator DRI dr Branislav Radulović.

Ključne institucije na državnom nivou

Kroz postupak revizije prikupljeni su podaci od ključnih nosilaca aktivnosti na državnom nivou, a to su Ministarstvo socijalnog staranja, brige o porodici i demografije, Ministarstvo prosvjete, nauke i inovacija, Ministarstvo unutrašnjih poslova – Uprava policije, Ministarstvo zdravlja, Savjet za prava djeteta i Zavod za školstvo.

– Nakon isteka Strategije za prevenciju i suzbijanje vršnjačkog nasilja za period od 2017. do 2021. godine i Programa za suzbijanje vršnjačkog nasilja i vandalizma u obrazovno-vaspitnim ustanovama 2019–2021. g., u periodu od januara 2022. do decembra 2024. godine postojao je prekid u procesu strateškog planiranja. Prema evidenciji iz informacionog sistema obrazovanja (MEIS), u tom periodu zabilježen je značajan broj slučajeva vršnjačkog nasilja: u školskoj 2021/2022 godini zabilježeno je 177 slučajeva vršnjačkog nasilja, a u 2022/2023. godini 140 – navode iz DRI.

U toku izrade studije za predmetnu reviziju utvrđeno je da nije izrađen Godišnji izvještaj o sprovođenju Strategije za prevenciju i suzbijanje vršnjačkog nasilja za period od 2017. do 2021 (za 2020. godinu), ali ni konačni izvještaj o sprovođenju iste i evaluacija.

– U odgovoru Ministarstva socijalnog staranja, brige o porodici i demografije navodi se da ministarstvo nije u mogućnosti da tražena dokumenta pošalje jer ih ne posjeduje. Izradom Strategije koordiniralo je Ministarstvo rada i socijalnog staranja, u saradnji sa Ministarstvom zdravlja, Ministarstvom prosvjete, Ministarstvom pravde, Ministarstvom za ljudska i manjinska prava, Ministarstvom finansija, Ministarstvom unutrašnjih poslova i predstavnicima nevladinog sektora – navodi se u preliminarnim rezultatima revizije.

Iz DRI podsjećaju da je zaštita djece od nasilja garantovana Ustavom Crne gore i sastavni dio nacionalnih strategija i akcionih planova za pristupanje EU (Akcioni plan za Poglavlje 23).

Uloga škola u promociji nenasilja presudna

Crnogorska Nacionalna strategija održivog razvoja 2030, u okviru tematskog područja 1 – Unapređenje stanja ljudskih resursa i jačanje socijalne inkluzije, za strateški cilj ima obezbjeđivanje inkluzivnog i kvalitetnog obrazovanja i promovisanje mogućnosti cjeloživotnog učenja za sve. Mjera je formulisana u odnosu na to da se smanji nasilje kod djece i adolescenata, promovišu programi za toleranciju i rješavanje problema kroz dijalog, uz inkluziju ranjivih grupa. U okviru cilja 4 – Kvalitetno obrazovanje, i podcilja 4.7 – Promocija kulture, mira i nenasilja, podstiče se bezbjedno i podsticajno okruženje za učenje. U skladu sa ciljem 4 Agende 2030, posebno podciljem 4.7, škole imaju ključnu ulogu u promociji kulture mira i nenasilja, ističu iz DRI.

Preuzmite našu aplikaciju