Slave uz vatromete, a građane pozivaju na oprez

Opština Nikšić proslaviće 18. septembar – Dan Opštine, uz vatromet, uprkos tome što se vatrogasci širom Crne Gore, pa i te opštine, već sedmicama bore sa vatrenim stihijama i što korišćenje pirotehnike nerijetko dovede do nastanka novih požara.

Aktivisti civilnog društva za "Dan" navode da bi upotrebu pirotehničkih sredstava tokom požarne sezone trebalo ne samo zabraniti već učiniti krivičnim djelom, ističući da se od građana traži oprez, dok institucije slave uz organizuju vatrometa.

Tenderom koji je Opština Nikšić raspisala 24. avgusta traži se vatromet povodom 18. septembra, Dana opštine Nikšić, koji bi trebalo da traje četiri minuta i da domet projektila bude do 110 metara visine. Za tu javnu nabavku Opština je namijenila 9.801 euro sa PDV-om (8.100 eura bez PDV-a). "Dan" je u ponedjeljak pitao Opštinu Nikšić da li smatraju da je adekvatna odluka o organizaciji vatrometa u okolnostima kada se vatrogasci već nedjeljama bore sa požarima na teritoriji više opština, pa i nikšićke. Pitali smo ih da li su, imajući u vidu aktuelnu situaciju sa požarima, te najave meteorologa o nastavku tropskih vremenskih uslova, kontaktirali sa nadležnim službama u cilju potencijalnog traženja mišljenja o procjeni bezbjednosti usljed planiranja ove aktivnosti, te sa koje lokacije bi vatromet trebalo da bude aktiviran, ali odgovor nijesmo dobili do zaključenja ovog broja našeg lista. U međuvremenu je objavljeno obavještenje o ishodu javne nabavke, po kojoj je ponuda firme "Mirnovec Montenegro" cijenjena kao ispravna i najpovoljnija. Ta firma će realizivati vatromet za Opštinu Nikšić po cijeni od 8.000 eura bez PDV-a (9.680 eura sa PDV-om).

Izvršna direktorica nevladine organizacije (NVO) Grin houm Azra Vuković smatra da je odluka Opštine Nikšić da Dan opštine proslavi uz vatromet primjer koji nam govori o stanju svijesti u našoj državi na nivou donosilaca odluka, kada je riječ o riziku o nastanku požara, ali i uticaju na životnu sredinu. Ona naglašava da vatromet nosi požarni rizik i zagađuje vazduh, ukazujući da institucije treba da odustanu od ove prakse i da se usmjere na druge alternativne načine za organizaciju svečanosti.

Вуковић

-SRDJAN BOLJEVIC

– U situaciji kada u Crnoj Gori imamo svakodnevno, sedmicama unazad, aktivne požare u kojima se naši vatrogasci i druge službe bore kako bi sačuvali ljude, imovinu i prirodu, raspisivanje tendera u kojima se traži vatromet je krajnje neprimjereno i neodgovorno. Od građana tražimo oprez, upozoravamo na rizike od nastanka i širenje požara u uslovima kada sedmicama nijesmo imali kišu i u kojima je vegetacija suva i izuzetno zapaljiva. Istovremeno, sa druge strane, institucije organizuju vatromet, što je u potpunosti suprotno sa principima prevencije i odgovornog ponašanja – kazala je Vuković za "Dan".

Drastičan rast PM čestica tokom vatrometa

Vuković naglašava da vatromet nije samo požarni rizik već ozbiljno pogoršava kvalitet vazduha.

– Tokom vatrometa koncentracije PM 2.5 i PM 10 čestica mogu naglo porasti, prema nekim istraživanjima i do osam puta više od uobičajenog nivoa, a poznato je koliko su ove čestice štetne po zdravlje ljudi. U svijetu već postoje alternative koje omogućavaju atraktivnu proslavu bez korišćenja eksplozivnih pirotehničkih sredstava – objasnila je ona.

Vuković je istakla da novi Zakon o eksplozivnim materijama za civilnu upotrebu propisuje da javni vatromet mogu izvoditi samo ovlašćeni subjekti uz odgovarajuće dozvole ministarstva.

– Međutim, smatram da je sistem potrebno dodatno unaprijediti, te da se zabrani korišćenje vatrometa na državnim, opštinskim ili privatnim događajima imajući na umu visok stepen požarne opasnosti makar u toku požarne sezone – kazala je ona.

Ona ističe da se učestalost i intenzitet požara globalno povećavaju pod uticajem klimatskih promjena dok su ljudske aktivnosti odgovorne za 95 odsto požara.

– U tom smislu, institucije bi trebalo da budu prve koje će da uklanjaju rizike od nastanka požara, a ne da ih stvaraju – poručuje Vuković.

Građanski aktivista Aleksandar Dragićević za "Dan" navodi da upotreba pirotehničkih sredstava tokom požarne sezone ne samo da treba da bude potpuno zabranjena, već je treba učiniti krivičnim djelom.

Драгићевић

-FOTO: MIćKO VUJISIć, DAN

– Već smo imali brojne situacije u Crnoj Gori, poput one kada je zapaljeno brdo Gorica zbog vatrometa, kao i na Primorju, kada je gorela obala zbog vatrometa sa jahti. To je nepotreban rizik i izlaganje nepotrebnom riziku za svega 60 sekundi neke predstave – istakao je on.

Požari su ove godine, kako dodaje, uzeli maha, zbog čega su svi naši resursi na terenu.

– Angažovano je ljudstvo i imamo ogromne štete, kako kada je riječ o gubitku staništa, tako i kada su u pitanju materijalne štete. Zbog toga je ovo jedan potpuno neprikladan vid zabave tokom požarne sezone – ocjenjuje Dragićević.

Smatra da bi požarna sezona trebalo da traje od 1. juna do 1. novembra, te da u okviru tog perioda ne bismo smjeli upotrebljavati pirotehnička sredstva, cijeneći da bi trebalo razmotriti da se njihova upotreba tokom požarne sezone učini krivičnim djelom.

– I nijesu tu samo opštine. Vidimo da se organizuju brojna slavlja i koncerti, kada je ovo slučaj po raznim opštinama i lokacijama u Crnoj Gori, a nadležnosti su jako ograničene. Trenutno je nadležna Komunalna inspekcija, odnosno policija u određenim slučajevima. Uvođenjem upotrebe, odnosno paljenja pirotehničkih sredstava tokom požarne sezone u Krivični zakonik, nadležna bi bila policija, koja bi blagovremeno sprovodila mjere i radnje kako bi se spriječilo izbijanje i širenje požara – ocijenio je Dragićević.

Preuzmite našu aplikaciju