Brisel strpljivo čeka, Podgorica ubrzava finalizaciju pregovora sa EU

Rezultati koje je Crna Gora postigla u ispunjavanju unutrašnjih kriterijuma i pripremi planova za zatvaranje pregovaračkih poglavlja veoma su značajni, što potvrđuje posvećenost administracije, uprkos činjenici da u prethodnom periodu nije održana očekivana Međuvladina konferencija Crne Gore i Evropske unije.

Umjesto čekanja na formalne sastanke, fokus je premješten na ispunjavanje domaćih zadataka iz pregovaračke agende. Detaljan uvid u zvaničnu vladinu Mapu puta za ovu godinu otkriva trenutno stanje, procente spremnosti i dinamiku kojom Podgorica planira da zaokruži pregovore, pri čemu ukupna spremnost za zatvaranje pregovaračkih procesa na nivou cijelog sistema u ovom trenutku iznosi 42,42 odsto. Ovaj procenat jasno ukazuje na to da je pred pregovaračkim timovima još dosta posla, ali i da su temelji za završnu fazu integracija već čvrsto postavljeni u većini resora. Dok evropska administracija strpljivo prati ispunjavanje formalnih uslova, državni aparat se suočava sa izazovom da materijalizuje višegodišnji tehnički rad i da kroz konkretne zakonske tekstove uvjeri evropske partnere u reformski kapacitet institucija, čime bi se uklonila percepcija o stagnaciji, koja se nerijetko vezuje za dužinu našeg pregovaračkog staža.

Statistički podaci pokazuju prilično nejednak nivo pripremljenosti po pojedinim oblastima, što će zahtijevati različite nivoe angažovanja državne administracije. Potpuna spremnost od sto procenata već je zvanično konstatovana u poglavljima 8 (Konkurencija) i 19 (Socijalna politika i zapošljavanje). Visok stepen zrelosti u ispunjavanju evropskih kriterijuma bilježe i poglavlje 28 (Zaštita potrošača i zdravlja) sa 90 odsto trenutne spremnosti, kao i poglavlje 14 (Saobraćajna politika), koja su na 85 odsto ispunjenosti. S druge strane, najkompleksniji, najmukotrpniji i za Brisel najosjetljiviji dio posla ostaje u temeljnim poglavljima 23 i 24, gdje procenti spremnosti u ovom trenutku iznose svega 38, odnosno 32 odsto, sa planom konačnog zatvaranja tek u decembru ove godine. Ove dvije oblasti ostaju ključno mjerilo ukupnog napretka i od njih će direktno zavisiti brzina kojom će ostale članice EU davati zeleno svjetlo za zatvaranje tehničkih poglavlja, što dodatno opterećuje ukupni pregovarački bilans i traži maksimalnu ažurnost zakonodavne i izvršne vlasti.

Očekivanja od junske međuvladine konferencije

Crnogorska diplomatija sa velikim optimizmom očekuje održavanje nove Međuvladine konferencije Crne Gore i Evropske unije, koja bi, prema okvirnim najavama, trebalo da bude zakazana do kraja juna ove godine. Ovaj sastanak u Briselu biće ključni momenat za verifikaciju napretka ostvarenog na terenu i formalno privremeno zatvaranje pojedinih oblasti. Na osnovu trenutnih evaluacija i stepena spremnosti iz Mape puta, poglavlja koja imaju najveće izglede da dobiju zeleno svjetlo za zvanično zatvaranje tokom juna su poglavlje 9 (Finansijske usluge), sa trenutnih 60 odsto spremnosti, poglavlje 27 (Životna sredina i klimatske promjene), sa 35 odsto, i poglavlje 33 (Finansijske i budžetske odredbe), koje bilježi 50 procenata ispunjenosti obaveza.

Upravo na ove podatke iz zvaničnog dokumenta osvrnula se ministarka evropskih poslova Maida Gorčević, ističući da su pojedina poglavlja već prešla planirane unutrašnje termine za zatvaranje, što zahtijeva hitnu reakciju operativnih timova. Ona je upozorila da je poglavlje 14, koje je bilo planirano za februar, već probilo zacrtane unutrašnje rokove, kao i poglavlja 1 i 19, planirana za mart. Gorčević je naglasila da je tokom aprila i maja planirano zaokruživanje poglavlja 2, 8, 12, 15, 22 i 28, zbog čega administracija mora hitno i bez odlaganja da ukloni sva uska grla u institucijama kako tehnički zastoj na terenu ne bi ugrozio jasne političke ambicije države. Prema njenim riječima, Mapa puta je strog samoevaluacioni instrument, koji ne trpi birokratsku letargiju, niti izgovore.

Spajić: Pristupanje Crne Gore EU je prilika da Evropa postane snažnija; Anglad: Ubrzano napredujete, računajte na podršku Francuske

Premijer Milojko Spajić je poručio da Crna Gora nema vremena za gubljenje i da svaki resor snosi odgovornost za ispunjavanje zacrtane dinamike prema Evropskoj komisiji.

Preuzmite našu aplikaciju