Ćuković: Vlast od opozicije preuzela ulogu kritičara

Unutrašnje nesuglasice u vladajućoj većini i politički konsenzus o evropskim integracijama znatno su suzili prostor za d‌jelovanje crnogorske opozicije, koja se u aktuelnom parlamentarnom sazivu suočava sa problemom političke prepoznatljivosti i ograničenim uticajem na odluke izvršne vlasti.

Politikolog dr Aleksandar Ćuković ocjenjuje da su upravo te okolnosti dovele do neuobičajene situacije u kojoj Vladu često najoštrije kritikuju konstituenti vladajuće većine, dok tradicionalna opozicija ostaje u drugom planu.

– Opozicija u Crnoj Gori suočava se sa nekoliko poteškoća koje su joj u ovom sazivu onemogućile da bude u punom opozicionom kapacitetu. Naravno, ona ne snosi odgovornost za takvo stanje, jer je prosto aktuelni politički pejzaž u Crnoj Gori takav da ga karakteriše složena, heterogena koaliciona vlada sklona unutrašnjim tenzijama, sastavljena od ideološki različitih partija, ali je tu zahtjev za evrointegracionim konsenzusom kao kohezioni faktor, ali i kao dobar izgovor za tzv. neprincipijelne koalicije – kazao je Ćuković za,,Dan".

Prema njegovoj ocjeni, specifičnost aktuelnih političkih odnosa ogleda se i u tome što se granica između vlasti i njenih kritičara sve češće zamagljuje.

– Svjedoci smo da veći dio oštrih, pa čak i radikalnih kritika na račun izvršne vlasti dolazi upravo iz redova partija koje čine vladajuću većinu ili pružaju podršku Vladi u parlamentu u određenim momentima. Kada stranke koje su na vlasti (ili su povremeno dio nje) oštro optuže premijera ili ministre za bilo šta, tradicionalna opozicija ostaje u raskoraku. Njihove kritike postaju mlake i deplasirane jer javnosti zvuče blijedo u odnosu na ono što su partneri iz vlasti već izgovorili s pozicije veće političke težine. Opozicija je u određenim trenucima bila svedena na poziciju posmatrača međusobnih svađa unutar vlasti, umjesto da bude primarni korektiv – rekao je Ćuković.

Ideološke razlike otežavaju zajednički nastup

Pored političkih okolnosti koje ograničavaju d‌jelovanje opozicije, važan izazov predstavlja i njena unutrašnja raznolikost. Naš sagovornik ukazuje na problem uspostavljanja zajedničkog političkog pravca u uslovima izražene polarizacije.

– Jasno je da u višestranačkim sistemima sa visokom polarizacijom, poput crnogorskog, opozicioni blokovi rijetko predstavljaju ideološki monolitne cjeline. S tim u vezi, ovdašnja opozicija ima ograničenu sposobnost da formuliše jedinstvenu i dugoročno održivu političku platformu – kazao je Ćuković.

Drugo važno ograničenje opozicionog d‌jelovanja prepoznaje u političkom značaju koji je dobio proces pristupanja Evropskoj uniji.

– Takođe, Crna Gora se nalazi u specifičnoj fazi pregovaračkog procesa sa EU, gd‌je je naglasak na ubrzanom zatvaranju preostalih poglavlja i ispunjavanju završnih mjerila. U takvom ambijentu, evrointegracije su postale vrhovni politički narativ i svetinja koja se ne smije dovesti u pitanje – istakao je Ćuković.

U takvoj atmosferi, prema njegovom tumačenju, otvara se pitanje mogućnosti da opozicija preispituje konkretna reformska rješenja, a da se njeno d‌jelovanje ne poistovjećuje sa protivljenjem evropskim integracijama.

– Svaki pokušaj opozicije da suštinski kritikuje dinamiku zakonskih rješenja, kvalitet reformi, pravne propuste ili kompromise koje Vlada pravi na evropskom putu dočekuje se tezama iz vladajućih krugova da je riječ o sabotaži, kočenju evropskog puta ili direktnom antievropskom d‌jelovanju. Ove okolnosti u potpunosti objašnjavaju zašto je opozicija u Crnoj Gori u ovom ciklusu d‌jelovala kao da nije u punom pogonu. Sumarno, vlast joj je "ukrala" kritiku iznutra, dok joj je evrointegracioni konsenzus oduzeo pravo na permanentnu glasnu negaciju – kazao je Ćuković.

Za snažnije političko pozicioniranje, kako ocjenjuje, opoziciji je bio potreban drugačiji pristup.

– Ukoliko posmatramo strateške opcije koje su opozicionim subjektima bile na raspolaganju, izlazak iz ove pozicije nije ležao u nekoj bučnoj negaciji ili kopiranju radikalnih kritika većine, već u promjeni paradigme d‌jelovanja. Umjesto reaktivne politike, opozicija je trebala da ima proaktivniji pristup po određenim pitanjima, ali i tematsku, a ne identitetsku konsolidaciju – zaključio je Ćuković.

Preuzmite našu aplikaciju